داشتن و تكاثر و تفاخر نمودن و امثال آن‌ها . كه نيّات و مقاصد ابناى جهل و طريقهء اهل دنيا و خصال رذيلهء نفس است . و در حديث صحيح وارد شده است كه هركس كه طلب رزق در دنيا بنمايد به جهت استعفاف از مردمان و سعى بر اهل و عيال خود و تعطّف و احسان نمودن بر همسايهء خود ، هرآينه ملاقات مىنمايد خداوند عزّ و جلّ را در روز قيامت و حال آن‌كه روى او مثل ماه شب چهارده است . « 1 » مضاعف بر احاديثى كه سابقا در اين خصوص ذكر نموده شد . و بعد از قصد و نيّت صحيحهء عقلانيه ، بايد كه اجمال در سعى و طلب خود بنمايد ، يعنى سعى و طلب او نه در حد افراط حريص و نه تفريط مضيّع باشد ، بلكه در حد وسط و ما بين آن دو باشد . پس از طرايقى كه از آثار حرص و دنياپرستى است احتراز نمايد ؛ مثلا در تمام شب مشغول به كسب نشود كه از آثار حرص است . و از اين‌جا است كه وارد شده است كه هركس كه تمام شب مشغول به كسب بشود و حظّ چشم خود را از خواب نمودن ندهد ، پس كسب او سحت و حرام است . « 2 » و در بين الطلوعين و اوقات عبادات واجبه و فضايل مستحبه ايضا مشغول نشود . « 3 » و در شدت برودت زمستان و شدت حرارت تابستان و به‌سمت ولايت‌هاى بسيار سرد يا گرم و به كشتى و به بلاد مخالف سفر نكند . « 4 » و استقبال و پيش‌روى قافله‌اى كه متاع تجارت او را دارند و حد آن چهار فرسخ است ننمايد . « 5 » و داخل در معاملهء برادر دينى خود نگردد . « 6 » و معاملهء با غير متدين و با صاحبان عاهات و كردها و امثال ايشان كه از نور عقل و خير و بركت دورند ، ننمايد . « 7 » و بايع مبالغه در مدح متاع خود و

--> ( 1 ) . التهذيب ، ج 6 ، ص 324 ، ح 890 . ( 2 ) . اصول كافى ، ج 5 ، ص 127 ، ح 6 . ( 3 ) . همان ، ص 152 ، باب آداب التجارة ، ح 12 . ( 4 ) . همان ، ج 5 ، ص 256 ، باب مركوب البحر للتجارة و در مورد عدم السفر الى بلاد البرودت ، ر . ك : ص 257 ، همين باب ، ح 6 ، و در مورد عدم مسافرت الى بلاد المخالف ، همان . ( 5 ) . ر . ك : اصول كافى ، ج 5 ، ص 168 ، باب التلقى ، ح 4 و وسائل الشيعه ، ج 17 ، ص 442 به بعد ، باب 36 ، ح 1 . ( 6 ) . من لا يحضره الفقيه ، ج 4 ، ص 3 ، ح 1 . ( 7 ) . ر . ك : وسائل الشيعه ، ج 17 ، ص 416 به بعد ، باب 23 و 24 من ابواب التجارة و اصول كافى ، ج 5 ، ص 157 ، باب من تكره معاملته .